Arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişiler, geleneksel romantik ilişkilere kıyasla daha düşük düzeyde şiddet ve daha fazla cinsel çeşitlilik yaşarken, aynı zamanda daha yüksek cinsel sağlık riskleri ve hafifçe daha fazla ruh sağlığı sorunları da yaşıyor. Bu bulgular, gündelik cinsel ilişkiler üzerine yapılan onlarca yıllık araştırmayı özetleyen yeni bir analizden elde edildi. Bulgular, dergisinde yayınlandı.
Arkadaşlık ilişkisi kavramı, genellikle standart bir arkadaşlığın başladığı ve daha sonra açıkça tanımlanmış beklentilere sahip geleneksel romantik ilişkilere kıyasla cinsel aktiviteyi içeren ancak bağlılık veya sadakat gibi beklentileri içermeyen benzersiz bir gündelik ilişki türünü tanımlar. Bu tür ilişkilerin akademik çalışması, 1990’larda erkekler ve kadınlar arasındaki arkadaşlıklara odaklanan araştırmalardan doğdu. Son yirmi yılda bu konuya olan ilgi, psikoloji, iletişim çalışmaları ve halk sağlığı gibi çeşitli disiplinlerde genişledi.
Çünkü farklı alanlardan araştırmacılar konuyu çok farklı tanımlar ve ölçüm araçları kullanarak yaklaştılar, mevcut bilimsel literatür oldukça parçalı hale geldi. Bazı çalışmalar gündelik cinsel ilişkinin psikolojik dezavantajlarına odaklanırken, diğerleri ilişkisel faydaları vurguladı. Spencer B. Olmstead, Tennessee Üniversitesi’nden bir araştırmacı, Leah E. LeFebvre (Alabama Üniversitesi) ve Mike Allen (Wisconsin-Milwaukee Üniversitesi) ile birlikte bu dağınık çalışmaları sentezlemek için yeni bir araştırma başlattı. Amaçları, arkadaşlık ilişkilerinin diğer ilişki türleriyle nasıl karşılaştırıldığını anlamaktı.
Bu amaçla, araştırma ekibi meta-analiz gerçekleştirdi. Meta-analiz, bilim insanlarının bağımsız çalışmalardan elde edilen verileri birleştirerek genel eğilimleri belirlemeyi amaçlayan istatistiksel bir tekniktir. Araştırmacılar, gündelik cinsel ilişkilerin tanımlandığı ve ölçüldüğü ampirik makaleler, tezler ve sunumlar için veri tabanlarını taradılar.
Sonuç olarak, katı dahil etme kriterlerini karşılayan 38 çalışma belirlediler. Bu çalışmalar birlikte, binlerce katılımcının yer aldığı büyük bir örneklem sağladı. Orijinal çalışmalar çok sayıda farklı değişken kullandığından, araştırmacılar verileri beş geniş kavramsal kategoriye ayırdılar: cinsel özellikler, cinsel sağlık riskleri, şiddet veya saldırganlık, klinik ruh sağlığı ve klinik olmayan ruh sağlığı.
Araştırmacılar daha sonra korelasyon katsayılarını hesapladılar. Korelasyon katsayısı, iki değişkenin ne kadar güçlü bir şekilde ilişkili olduğunu gösteren istatistiksel bir ölçüdür. Bu ölçüyü kullanarak, ekip arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişileri, bağlı ilişki içinde olanlar, gündelik cinsel ilişki yaşayanlar, “booty call” yapanlar ve yalnız kişilerle karşılaştırdı.
Gündelik cinsel ilişki, beklentisiz bir cinsel karşılaşma olarak tanımlanırken, “booty call” ise kendilerini çift olarak görmeyen ve nadiren seks dışında etkileşimde bulunan kişilerin cinsel aktiviteyi başlatmak için kullandığı iletişim olarak tanımlandı.
Araştırmacılar analiz ettikleri ilk kategori cinsel özelliklerdi. Bu kategori, cinsel tatmin, gerçekleştirilen cinsel eylemlerin türleri, cinsel fanteziler ve seks yapma motivasyonları gibi unsurları içeriyordu. Analiz, arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişilerin diğer ilişki türlerine kıyasla genel olarak daha fazla cinsel özelliğe sahip olduğunu gösterdi.
Bu gündelik ilişkileri doğrudan bağlı romantik ilişkilere karşılaştırdıklarında, araştırmacılar belirgin davranışsal farklılıklar gözlemlediler. Bağlı ilişkide olan kişiler, derin öpücük ve şefkatli cinsel temas gibi eylemlerde daha yüksek oranlara sahipken, arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişiler oral seks ve anal ilişki gibi eylemlerde daha yüksek oranlara sahipti. Veriler ayrıca bu gündelik ilişkilerdeki cinsiyet farklılıklarını da ortaya koydu. Heteroseksüel erkekler, heteroseksüel kadınlara kıyasla arkadaşlık ilişkisinde daha fazla cinsel özelliğe sahip olduklarını bildirdiler.
Daha sonra, ekipler cinsel sağlık risklerini değerlendirdi. Bu kategori, kondom kullanım sıklığı, toplam cinsel partner sayısı, cinsel yolla bulaşan enfeksiyon oranları ve cinsel ilişki sırasında kullanılan ilaç veya alkol gibi unsurları içeriyordu.
Arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişiler, bağlı romantik ilişkide olanlara veya tamamen yalnız olanlara kıyasla daha yüksek cinsel sağlık riskleri gösterdiler. Risk seviyeleri, tek seferlik gündelik ilişki yaşayanlarınkiyle yaklaşık olarak aynıydı. Araştırmacılar, bu artan risklerin muhtemelen ilişkinin doğasıyla ilgili olduğunu belirtti. Katılımcılar genellikle daha fazla sayıda cinsel partnere sahip olabilir ve eş zamanlı olarak birden fazla arkadaşlık ilişkisi dinamikleri içinde bulunabilirler.
Şiddet veya saldırganlığı değerlendirirken, sonuçlar gündelik ilişkilere olumlu yönde bir eğilim gösterdi. Bu kategori, fiziksel şiddet, duygusal istismar, psikolojik kontrol ve aldatma gibi unsurları içeriyordu.
Arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişiler, bağlı romantik ilişki içinde olanlara kıyasla daha düşük düzeyde şiddet ve saldırganlık yaşadılar. Çalışmanın yazarları, bu farkın muhtemelen gündelik ilişkilerin resmi bir bağlılığa sahip olmamasıyla ilgili olduğunu öne sürdüler. Bir arkadaşlık ilişkisinin göreceli geçiciliği, potansiyel faillerin güç ve kontrol kullanmasını zorlaştırabilir, çünkü bir mağdurun bir romantik ilişkiye kıyasla bir gündelik ilişkiyi sonlandırması genellikle daha kolaydır.
Son olarak, araştırmacılar ruh sağlığı sonuçlarını değerlendirdiler. Bu alanı klinik ve klinik olmayan kategorilere ayırdılar. Klinik kategori, anksiyete, depresyon ve intihar düşüncesi gibi ölçülebilir semptomları, yanı sıra antagonist kişilik özellikleri içeriyordu. Klinik olmayan kategori ise genel refah, vücut memnuniyeti, yalnızlık, kıskançlık ve günlük stres gibi unsurları kapsıyordu.
Hem klinik hem de klinik olmayan kategorilerde, arkadaşlık ilişkisi yaşayan kişilerin daha kötü ruh sağlığı sonuçlarına sahip olma olasılığı daha yüksekti. Bu kişiler, bağlı ilişki içinde olanlara veya tamamen yalnız olanlara kıyasla daha fazla sayıda ruh sağlığı sorununa sahip olduklarını bildirdiler. Klinik olmayan ölçümlerde de, gündelik ilişki yaşayanlara kıyasla daha fazla sorunu olduğunu belirttiler, ancak klinik ruh sağlığı açısından önemli bir fark bulunmadı.
Araştırmacılar analizlerinde birkaç sınırlamaya dikkat çekti. En önemli uyarı, orijinal çalışmaların çoğunun kesitsel verilere dayanmasıdır, yani tek bir zaman noktasında veri toplandı. Bu nedenle araştırmacılar, arkadaşlık ilişkisinin bir kişinin ruh sağlığı üzerinde doğrudan bir etkiye sahip olup olmadığını belirleyemezler.
Ayrıca, bir seçilim etkisinin de söz konusu olabileceği belirtildi. Daha yüksek düzeyde depresyon, anksiyete veya düşük öz saygıya sahip kişiler, bir romantik ilişki yerine bu tür bir gündelik ilişkiyi tercih edebilirler. Gerçek yönü belirlemek için aynı kişileri aylarca veya yıllarca takip eden uzunlamasına çalışmalara ihtiyaç vardır.
Ek olarak, incelenen çalışmaların çoğunun genç, beyaz, heteroseksüel ve sistrans erkek ve kadın üniversite öğrencilerinden oluşan örneklemler üzerinde yoğunlaştığı belirtildi. Üniversite öğrencileri genellikle yüksek düzeyde keşif ve tutarsız cinsel koruma önlemleriyle karakterize edilen benzersiz bir gelişimsel dönemdedir. Sonuçlar, daha yaşlı yetişkinler, farklı kültürel geçmişlere sahip kişiler veya çeşitli cinsel ve cinsiyet kimliklerine sahip kişilerin deneyimlerini temsil etmeyebilir.
Araştırmacılar, gelecekteki çalışmaların ölçümleri standartlaştırmasını öneriyorlar. Dahil edilen çalışmalardan birçoğu, yazarlar tarafından oluşturulan tek soru içeren anketlere dayanıyordu, bu da farklı disiplinler arasında verilerin karşılaştırılmasını zorlaştırıyor. Gelecekte, aynı arkadaşlık ilişkisi içinde bulunan her iki partnerin de perspektiflerini elde etmek, kişisel refahı dengelemenin nasıl mümkün olduğunu daha doğru bir şekilde yansıtabilir.
Çalışma, ” A Meta-Analysis of Friends with Benefits Relationships: Examining Sexual Features, Sexual and Mental Health, Violence/Aggression, and Gender ,” Spencer B. Olmstead, Leah E. LeFebvre ve Mike Allen tarafından yazılmıştır.
