
Bilim insanları, Mısır çölünün ortasında antik bir köpek balığı “mezarlığını” keşfetti.
Abu-Tartur Platosu’nda (Mısır’ın Batı Çölü’nde) 2020 ile 2022 yılları arasında fosilleşmiş yedi farklı türe ait dişler bulundu. Bu bulgular, çölün geçmişteki sulak dönemlerine dair yeni bilgiler sunuyor. Araştırmanın ilk yazarı ve Kahire Üniversitesi’nden paleontolog olan , Live Science’a e-posta yoluyla yaptığı açıklamada, “Bu çalışma, bugünkü platoyu oluşturan bölgenin bir zamanlar gelişen deniz yaşamına sahip, uygun sıcaklıklar, güneş ışığı ve oksijen seviyeleriyle karakterize edilen bir deniz olduğunu gösteren kanıtlar sunmaktadır” dedi.
Kretase döneminde (145 milyon ila 66 milyon yıl önce), Dünya’daki sıcaklıklar günümüzden daha yüksekti. Deniz seviyesi ise mevcut seviyesinden 170 metre daha yüksekti. Bu durum, bugünkü çöl iklimine sahip bölgelerde bile sığ denizlerin oluşmasına neden oldu.
Abu-Tartur Platosu, Mısır’ın Doğu ve Batı çöllerini kapsayan Kretase dönemine ait bir kaya oluşumu olan Duwi Formasyonu üzerinde yer almaktadır. Daha önceki araştırmalar, bu bölgede balıkların, deniz kaplumbağalarının ve diğer deniz canlılarının fosillerini ortaya çıkarmıştı. Bu durum, geçmişte var olan zengin okyanus ekosistemine işaret ediyordu. Kaya oluşumları ayrıca, genellikle deniz hayvanlarının kabuklarından ve kemiklerinden oluşan tortul bir kaya türü olan fosforit açısından da zengindir.
“Ekibimiz daha önce araştırmalar yapmıştı ve fosfat açısından zengin bölgelerin aynı zamanda omurgalı deniz canlılarının fosillerini de içerebileceğini biliyordu” dedi Yassin. Köpek balığı fosillerinin bulunması ise “heyecan verici bir sürprizdi”.
Yassin ve meslektaşları daha önce iki tür hamsi köpek balığının fosilleşmiş dişlerini bulmuşlardı, ancak 2020 ile 2022 yılları arasındaki ek araştırmalar en az beş farklı köpek balığı türüne ait 14 adet daha fosilleşmiş dişe rastlanmasına yol açtı. Bu türlerden biri olan Scapanorhynchus raphiodon , günümüzdeki goblin köpek balıklarının (Mitsukurina owstoni) antik bir akrabasıdır ve Afrika’da ilk kez tespit edilmiştir. Serratolamna serrata ve Squalicorax bassanii ise daha önce Mısır’da bulunmamıştı.
“Yedi farklı köpek balığı türüne ait dişlerin bulunması özellikle dikkat çekiciydi, çünkü hepsi aynı konumda, tüm bir plato ortasında keşfedildi” dedi Yassin. “Bu keşif, sadece büyük bir köpek balığı fosili koleksiyonundan çok daha fazlasıdır.”
Aynı bölgede bu kadar çok köpek balığı türünün bulunması, geçmişte zengin besin kaynaklarına sahip, karmaşık bir ekosisteme ev sahipliği yaptığını gösteriyor. Ancak bu durumun, bu köpek balıklarının aynı anda yaşamını sürdürdüğü anlamına gelmeyebileceğini de belirtmek gerekiyor. Daha ziyade, kalıntıları zamanla aynı tortu tabakasına karışmış olabilir.
Ekip, Abu-Tartur Platosu’ndaki araştırmalarına devam etmeyi ve çevresindeki bölgeleri keşfetmeyi planlıyor. “Hala keşfedilecek çok şey olduğuna inanıyoruz” dedi Yassin.
Kaynak: Live Science