NYU Langone Health’te yürütülen yeni bir araştırmaya göre, genetik olarak en yaygın saç dökülmesi türü olan androjenetik alopesiye yatkın erkekler, tip 2 diyabet ve obezite tedavisinde kullanılan Ozempic, Wegovy ve Zepbound gibi GLP-1 ilaçlarını kullandıklarında saçlarını kaybetme riskinde ek olarak yüzde 7’ye kadar artış yaşayabilir. Bulgular, bu ilaçların saç dökülmesiyle aralarında uzun süredir şüphelenilen ancak bilimsel olarak ilk kez kanıtlanan bir bağ olduğunu gösteriyor.
Araştırmacılar, vücutta glukagon benzeri peptit-1 (GLP-1) reseptör proteinlerinin seviyelerini doğal olarak etkileyen GLP1R genini inceleyerek bu genin aktivitesini GLP-1 agonist etkinliğinin bir göstergesi olarak kullandılar. Genin daha yüksek aktivitesi, reseptör protein seviyelerinin de daha yüksek olmasına eşlik ediyor. Takım, GLP1R aktivitesiyle ilişkili genetik örüntüleri, saçın tepe ve ön kısmını genellikle etkileyen miras yoluyla geçen saç dökülmesiyle ilişkili genlerle karşılaştırdı. Erkek saç dökülmesi kadınlara kıyasla çok daha kapsamlı şekilde incelenmiş olduğundan, araştırmacılar yalnızca erkeklerde olası nedensel bir bağlantıyı araştırmayı başardı.
İlaç Kullanıcılarından Saç Dökülmesi Zaten Bildiriliyordu
GLP-1 ilaçlarını kullanan hem erkekler hem de kadınlar saçın incelmeye başladığını bildirmişti. Araştırmacılar, bu dökülmenin büyük kısmını ilaçların kan şekerini düşürüp iştahı azaltmasıyla ortaya çıkan hızlı kilo kaybına bağlamıştı. Birçok durumda, ilaç kullananların kilo verdikleri seviyeye ulaştıktan birkaç ay sonra saçlarının tekrar uzamaya başladığını bildirdikleri görüldü. Ancak bilim insanları, bu ilaçlarla ilişkili saç dökülmesinde genetiğin de rol oynayabileceğini şüpheleniyordu.
Journal of Investigative Dermatology dergisinde 3 Eylül’de yayımlanan yeni bulgular, bu ihtimali destekleyen kanıtlar sunuyor. Takım, doğal olarak daha yüksek GLP-1 reseptör protein seviyeleriyle ilişkili genetik varyantların androjenetik alopesi tanısı almış erkeklerde daha sık bulunduğunu tespit etti.
Genetik Tarama Riski Erken Belirleyebilir
Bu bulguların zamanla doktorların, GLP-1 ilaçlarına başlamadan önce saç dökülmesine karşı özellikle savunmasız olabilecek kişileri tespit etmesine yardımcı olabileceği öne sürüldü. Dr. Petukhova, “Bulgularımız, gelecekteki deneylerin başarılı olmasını sağlarsa bazı erkeklerin, belki de kadınların da GLP-1 ilaçları reçete edilmeden önce saç dökülmesi riskleri için tarama ve referans değerlendirmesinden geçirilebileceğini gösteriyor” dedi. Araştırmacı, aynı zamanda bu bulguların bazı GLP-1 kullanıcılarının saç dökülmesini önlemek amacıyla minoksidil veya başka bir ilaç içeren kombinasyon tedavileri reçete edilmesine yol açabileceğini de hayal ettiğini belirtti.
Dr. Petukhova, GLP-1 aktivitesinin saç kökü büyümesini nasıl etkileyebileceğini tam olarak belirlemek için daha fazla araştırmanın gerekli olacağını söyledi. Aynı zamanda, erkeklerde bulunan bu genetik bağlantının kadınlarda da mevcut olup olmadığını araştırmayı planlıyor.
Bulguların Dayanağı Büyük Genetik Veritabanlarıydı
Analiz için araştırmacılar, büyük kamuoyu erişimine açık genetik veritabanlarını kullandı. Bunlar, çoğunlukla beyaz erkek ve kadınlardan oluşan 31.684 kişiyi içeren eQTLGen veritabanı ve çoğunlukla beyaz erkeklerden oluşan 205.327 kişiyi kapsayan Complex Traits Genetics grubu veritabanıydı.
Androjenetik alopesinin, 50 yaş üstü beyaz Amerikalı erkeklerin yaklaşık yarısını etkilediği tahmin ediliyor. Aynı oranda, özellikle menopoz sonrası kadınlarda, 50 yaş üstü beyaz Amerikalı kadınları da etkiliyor.
GLP-1 ilaçları da giderek daha yaygın hale geldi. Anketlere göre, Amerikalıların tahminen yüzde 12’sinin yalnızca kilo vermek amacıyla GLP-1 ilaçlarını kullandığı belirtiliyor; bu oran arasında 50 ile 64 yaş arası kadınların beşte biri yer alıyor. İlk GLP-1 ilacı olan Ozempic’in Gıda ve İlaç İdaresi tarafından 2020’de onaylanmasından bu yana, ilacın reçeteleri üç katından fazla arttı.
Çalışmanın finansmanını Ulusal Sağlık Enstitüleri’nin R01AR080796 ve K01AR075111 numaralı hibeleri sağladı. Çalışmaya NYU Langone’de Dr. Petukhova’nın yanı sıra Jerry Shapiro, MD ve Kristen Lo Sicco, MD adlı araştırmacılar katıldı. Çalışmanın diğer baş araştırmacıları Derek Mass, MBA; Mary Casagrande, MPH; Poppy Gould, PhD ve Archie Spindler; baş araştırmacı Ravi Ramesur, MD, PhD (University of Pennsylvania ve King’s College London) ve Atlas Khan, PhD (Columbia University) idi.
KLİNİK OKUR YORUMLARI (1)