Nefes Almayan Bir Sessizlik: ABD’de Kronik Böbrek Hastalığına Sahip 37 Milyon Yetişkinin Çoğu Bunu Bilmeyor

Amerika Birleşik Devletleri’nde kronik böbrek hastalığı (CKD) ile yaşamaya devam eden yetişkinlerin sayısı 37 milyona ulaşırken, bu hastalığa sahip olan bireylerin yaklaşık yüzde 87’sinin durumlarından habersiz olduğu ortaya kondu. Hastalığın erken aşamalarında semptomların genellikle belirgin olmaması, tarama testlerinin önemini bir kez daha gündeme getiriyor.

Böbrek Sağlığında İki Kritik Test

513 binden fazla tip 2 diyabeti olan yetişkin üzerinde yürütülen bir çalışmada, bir yıllık ortalamada yapılan test oranları dikkat çekici bir fark gösterdi. Tahmini glomerüler filtrasyon hızı (eGFR) için bu oran yüzde 89,5 iken, idrardaki albümin-kreatin oranı (uACR) için yüzde 52,9 olarak belirlendi. Yani böbrek fonksiyonunu ölçen eGFR testi, böbrek hasarını tespit eden uACR testine göre daha sık uygulanıyor.

Bu iki test birbirinin yerini tutmaz. eGFR, böbreğin filtreleme kapasitesini yansıtırken, uACR böbrek hasarının eGFR’nin normal sınırlar içinde kaldığı durumlarda bile ortaya çıkabilmesini sağlar. Bu nedenle kronik böbrek hastalığının doğru tespit edilmesi için her iki testin de değerli olduğu söylenebilir.

Pranav Garimella, MBBS, MPH

Çalışmanın vurguladığı temel nokta, tek bir testin yeterli olmadığını gösteriyor. Böbrek hasarı bazen filtrasyon hızının düşmesiyle değil, idrarda albümin birikmesiyle ilk belirti verebiliyor. Bu bağlamda rutin tarama, özellikle diyabet gibi böbrek sağlığını tehdit eden durumların var olduğu gruplarda, hastalığın sessiz seyri sırasında erken müdahale imkânı sunuyor.

Rutin Taramanın Önemi

Kronik böbrek hastalığının çoğu yıllar boyunca hafif seyrettiği için hastalar genellikle ilk kez ileri bir aşamada tanınıyor. Bu nedenle uzmanlar, risk grubundaki bireylerin düzenli olarak böbrek fonksiyonları ve idrar analizleri yaptırmasını öneriyor. Erken teşhis, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmada ve böbrek yetmezliğine yol açan komplikasyonları azaltmada belirleyici bir rol oynayabiliyor.