Tıbbi Ürünlerin Güvenliği Danışma Komitesi (ACSoMP) ile Küresel Aşı Güvenliği Danışma Komitesinin (GACVS) 23-26 Haziran 2026 tarihleri arasında düzenlenen 5. Ortak Toplantısı’nda, dünya genelindeki obezite tedavisinde kullanılan glukagon benzeri peptid-1 (GLP-1) reseptör agonistlerinin kullanımındaki hızlı artış ele alındı.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), GLP-1 reseptör agonistlerinin, vücut kitle indeksleri 30 kg/m² veya üzeri olan yetişkinlerde obezite tedavisi için koşullu bir öneri olarak kullanılabileceğini belirtiyor. Tıbbi Ürünlerin Güvenliği Danışma Komitesi (ACSoMP) ve Küresel Aşı Güvenliği Danışma Komitesinin (GACVS) ortak açıklaması
Komiteler, bu ilaçları onaylı kullanım alanlarının dışına çıkarak, çevrimiçi platformlar ve diğer gayri resmi kanallar aracılığıyla temin etmeye çalışan kişilerin sayısındaki endişe verici artışa dikkat çekti. Bu talebin arkasındaki temel itici güçler arasında, kilo vermek isteyen ancak obezite tanısı almayan (VKI <30 kg/m²) ve tıbbi bir gereklilik veya yetkili bir sağlık uzmanının reçetesi olmayan kişilerde sosyal medya ve çevrimiçi pazarlamanın önemli rol oynamasıdır.
GLP-1 reseptör agonistleri, onaylı endikasyonları doğrultusunda ve yetkili sağlık profesyonellerinin gözetiminde kullanıldığında iyi tanımlanmış faydaları olan ilaçlardır. Uzun süreli kullanımın potansiyel güvenlik risklerini daha ayrıntılı olarak değerlendirmek için sürekli takip ve kullanımın düzenli olarak değerlendirilmesi önemlidir. Ayrıca, bu ürünlerin kaynağının belirsiz olduğu veya kontrol edilmediği durumlarda ortaya çıkan endişeler de bulunmaktadır; bu durumda kimlikleri, kaliteleri, saflıkları ve içerikleri garanti edilemez. Bu tür durumlarda, uygun tıbbi gözetim olmadan kullanılması, bireyleri önlenebilir ve potansiyel olarak ciddi sağlık risklerine maruz bırakabilir.
Komiteler, GLP-1 reseptör agonistlerini kullanmayı düşünen kişilere, yetkili sağlık profesyonellerine danışmalarını ve bu ilaçları yalnızca güvenilir kaynaklardan temin etmelerini şiddetle tavsiye etmektedir. Yetkili bir sağlık uzmanı, bu ilaçların uygun endikasyonlar doğrultusunda ve en çok fayda sağlayacak hastalarda kullanıldığından emin olabilir ve potansiyel riskleri en aza indirmek için düzenli olarak takip edebilir.
Sağlık profesyonelleri, hastalar/tüketiciler, kamu sağlık yetkilileri ve ruhsat sahibi firmaların, olumsuz etki bildirimlerini ulusal farmakovigilans sistemleri aracılığıyla yapmaları teşvik edilmektedir. Bu bildirimler, bu ilaçların güvenlik profiline ilişkin daha fazla bilgi edinmek için önemlidir; özellikle uzun süreli kullanım, yeni endikasyonlar veya kapsamlı bir şekilde incelenmemiş popülasyonlarda ve yetkisiz veya tıbbi gözetim altında olmayan ortamlarda kullanımı gibi durumlarda. Bu tür bildirimler, kanıta dayalı kamu sağlığı kararlarının alınmasına yardımcı olur. WHO’nun obezite tedavisinde GLP-1 terapilerinin kullanımına ilişkin kılavuzu
Komiteler, GLP-1 reseptör agonistlerinin uygun şekilde ve yetkili sağlık profesyonellerinin gözetiminde kullanılmasına ilişkin açık ve kanıta dayalı bilgilendirme yapmanın önemini vurgulamıştır. Ayrıca, bu ilaçları yetkisiz veya gayri resmi kanallar aracılığıyla temin etmenin riskleri hakkında da bilinçlendirme yapılmalıdır.
