Sağlıklı Genç Yetişkinlerde Önemli Bir Duygu Merkeziy Gelen Zayıf Sinyaller, もっと見る Depresif Belirtiyle İlişkili

890 nörotipik genç yetişkin üzerinde yapılan ve International Journal of Neuropsychopharmacology‘da yayımlanan bir çalışmada, duygularla ilgili beyin bölgeye giden daha zayıf giriş bağlantıları, daha fazla depresif belirtilerle ilişkilendirildi. Bu giriş bağlantılarındaki örüntüler katılımcıları, depresik belirtilerin şiddeti bakımından birbirinden farklı gruplara ayırdı; ancak sonuçlar depres için bir tanı testi kurmuyor.

Subejinal ön kinetik korteks (sgACC), duyguların ve vüsal tepkilerin düzenlenmesinde rol alan, beyinin önde gelen küçük bir bölgesidir. Bu bölgedeki ve bağlantılarındaki değişmiş aktivite depres ile ilişkilendirilmiş; bölge aynı zamanda depres için beyin uyarma tedavilerinin hedefi olmuştur. Ancak sıradan beyin görüntüleme ölçümleri genellikle iki bölgenin birlikte aktif olup olmadığını gösterir, ancak hangi bölgedeki etkinin diğerini etkileyebileceğine dair bir ipucu vermez.

Bu ayrımı incelemek için araştırmacılar, Granger nedensellik analizi olarak adlandırılan istatistiksel bir yöntem kullandı. Bu yöntem, beyin sinyallerindeki dalgalanmaların zamanlamasına bakarak bir bölgedeki etkinin başka bir bölgedeki etkini öncelikleme ve öngörme eğiliminde olup olmadığını tahmin eder. Kan akışını izleyen beyin taramalarına uygulandığında, bir bölgenin diğerini yönlendirdiğine dair kanıt yerine yönü belli etkileşimin bir tahmini sağlar.

Yale Tıp Fakültesinden Huey-Ting Li’nin önderliğinde araştırmacılar, İnsan Bağlantı Projesi’nden (Human Connectome Project) 890 nörotipik genç yetişkinin dinlenme durumundaki işlevsel MR taramalarını analiz etti; bu sağlıklı yetişkinler üzerinde yapılan büyük bir çalışmadır. Örneklem, yaşları 22 ile 35 arasında olan 459 kadın ve 431 erkek içermektedir. Katılımcılar, depres, kaygı ve diğer duygusal ve davranışsal belirtileri ölçen bir anketi doldurdu.

Araştırmacılar, sgACC ile diğer 268 beyin bölge arasındaki bağlantıları inceledi;sgACC’ye doğru akması tahmin edilen bağlantıları, sgACC’den uzaklaşması tahmin edilenlerden ayırarak. Ardından katılımcıları benzer bağlantı örüntülerine sahip gruplara ayırmak için bir kümeleme yöntemini kullandı ve grupların belirtilerini karşılaştırdı. Karşılaştırma amacıyla, hangi bölgelerin birlikte aktif olduğuna dair sıradan ölçümleri kullanarak aynı analizi tekrarladı.

Birçok bölge, sgACC’ye doğru akan bağlantılar gösterdi; bunlar planlama ve dikkatle ilgili olan frontal ve pariyetal bölgeler, vüsal ve duygusal bilgiyi işlemeye yardımcı olan ön iç kabuk (anterior insula), temporal bölgeler ve beyincik (cerebellum) içeriyordu. Karar vermeye ve duyguşa katkıda bulunan orbitofrontal korteks, her iki yönde de bağlantı gösterdi. sgACC ise karşılığında sinyalleri çoğunlukla harekle ilgili alanlara, beyin sapına ve beyincige gönderiyor gibi göründü.

Giriş bağlantılarına dayalı kümeleme, katılımcıları beş gruba ayırdı; depres puanları ilk gruptan beşinci gruba doğru arttı, ancak yalnızca en düşük puana sahip grup, en yüksek puana sahip üç groudan güvenilir biçimde farklıydı. Birkaç frontal, pariyetal, temporal ve oksipital bölgeden gelen daha zayıf girişe sahip olan katılımcılar, genellikle daha yüksek depres puanlarına sahip gruplara düşme eğilimindeydi; en güçlü bağlantılar üst frontal girus ve temporal kutuplarla ilgilendi. Katılımcılar klinik bir örneklem olmadığından mutlak farklar mütevazıydı: en düşük ve en yüksek puana sahip gruplar arasındaki depress puanı farkı küçük ile orta büyüklükteydi.

Bu farklılıklar yalnızca depresle sınırlı değildi. Kümelemeler aynı zamanda kaygı, fizikşik şikayetler, dikkat sorunları, saldırganlık ve kural ihlali davranışında da değişkandı. En yüksek depressif gösteren grup, aynı zamanda içe dönük zorlukların (depres ve kaygı gibi içeriye yönelik zorluklar) ve dışa dik zorlukların (saldırlık ve kural ihlali gibi davranış aracılığıyla ortaya çıkan zorluklar) toplam yükünün de en büyüünü gösterdi.

Gruplar aynı zamanda kadın ve erkek karışımında da farklıydı ve belirli gruplar içinde bazı davranışsal sorunlarda erkekler kadınlardan daha yüksek puan aldı. Ancak gruplarla depress arasındaki bağlantı, cinsiyet dikkate alındıktan sonra da geçerli kaldı.

Giriş bağlantılarını kullanan bir makine öğrenmesi modeli, katılımcıları yaklaşık %87 doğrulukla doğru gruplara ayırdı ve daha titiz bir ayarlama prosedürü bunu yaklaşık %92’ye çıkardı. Ancak grupların kendileri aynı bağlantı verisinden tanımlandığından, bu rakamlar grupların bu veri seti içinde ne kadar temiz biçimde ayrılabileceğini tarif eder; modelin yeni kişilerde depres’i ne kadar doğru biçimde belirleyeceğini değil.

Tersine, çıkış bağlantılarına dayalı kümeleme, belirtiler bakımından birbirinden farklı olmayan iki gruba yol açtı ve bölgelerin birlikte olduğuna dair sıradan ölçümler anlamlı gruplar üretmedi. Yazarlar, bu farkın kısmen her tür bağlantının ne kadar güvenilir biçimdeölçülmesine yansıtabileceğini, bunun yerine sgACC’in girişlerinin çıkışlarından daha fazla öneme sahip olduğunu göstermediğini belirtiyor.

Li ve arkadaşları, bulguların “nörotipik bir popülasyonda bireylerin depressif belirtilerin şiddetini ayırt etmede sgACC girişlerinin aşırı derecede büyük rolünü vurguladığını” yazdı.

Çalışmanın önemli sınırlamaları var. Katılımcılar psikiyatrik tanılarına göre seçilmedi ve çoğu nispeten düşük düzeyde belirtilere sahipti; bu nedenle analiz, bu bağlantı örüntülerinin majör depress bozukluğunu tanımladığını veya tedavi yanıtını öngördüğünü gösteremez.

Bulgular aynı zamanda bağımsız tekrarlanma olmadan tek bir veri setinden geliyor ve veriler tek bir zaman noktasında toplandı. Ayrıca, fMRI verilerine uygulanan Granger nedenselliği, bir beyin bölgenin gerçekten diğerini yönlendirdiğini kurmak yerine kan akış sinyallerindeki yönü belli örüntüleri tahmin eder.

“Nörotipik genç yetişkinlerde depresif belirtilerin şiddet düzeyini ayırt eden subjinal kinetik kortekse işlevsel girişler: Granger nedenselliği ve kümeleme analizleri” başlıklı çalışma, Huey-Ting Li, Yu Chen, Shefali Chaudhary, Jaime S. Ide ve Chiang-Shan R. Li tarafından yazıldı.